گیاه دارویی رازیانه Foeniculum vulgare

رازیانه

Foeniculum vulgare

Fennel

Apiaceae

معرفی و گیاهشناسی
گیاهی است علفی وچند ساله، بومی نوا حی مدیترانه وجنوب اروپا، دارای ارتفاع  150 تا 200 سانتیمتر، دارای برگ های بریده بریده ، گل ها، کوچک و زرد رنگ که در چتر مرکب وجود دارند. میوه اش یک فندقه ی دو قسمتی (شیزوکارپ) است که به رنگ سبز تا قهوه ای روشن دیده می شود. وزن هزار دانه اش 4 تا 8 گرم است. ریشه ای دوکی شکل شبیه هویج دارد که سفید رنگ می باشد.

نیازهای اکولوژیکی
گیاهی خشکی پسند است و به خاک های لومی رسی و آب و هوای گرم علاقه مند می باشد. pH  مناسب برای این گیاه 8/4 تا 8 است.

کاشت، داشت، برداشت
کاشت بذور در اواخر اسفند ماه صورت می گیرد. بذور در ردیف هایی با فاصله ی 40 تا 50 سانتی متر کشت می شوند. در این روش، 8 تا 10 کیلوگرم بذر برای یک هکتار مزرعه استفاده می شود. درجه حرارت مطلوب برای جوانه زنی بذور اش 15 تا 16 درجه سانتی گراد است. در مورد کوددهی، توصیه بر این است که 40 کیلوگرم ازت، 80 کیلوگرم اکسید فسفر و 40 کیلوگرم اکسید پتاس در هکتار مورد استفاده قرار گیرد. استفاده ی بیش از حد ازت سبب کاهش کیفیت اسانس رازیانه بخصوص کاهش میزان آنتول در اسانس می شود. در مورد عملیات داشت، وجین علف های هرز در سال اول ضروری است و علف کش های مرکازین و آفالون کاربرد دارد. سم دیتریفون در صورت حمله ی سن های لکه دار استفاده می شود.
برداشت در زمانی است که بذور رسیده باشند. البته بطور همزمان نمی رسند و بایستی قبل از ریزش بذور از روی گیاه، عملیات برداشت صورت گیرد. معمولا سرشاخه های دارای بذر را جمع آوری می کنند و سپس بذر ها را از شاخه ها جدا می کنند. عملکرد در سال اول 4/. تا 6/. تن در هکتار است. در سال دوم 1 تا 2 تن و در سال سوم 6/. تا 5/1 تن در هکتار می باشد.

فرآوری
میوه اش دارای 2 تا 6 درصد اسانس است. اسانس رازیانه دارای ترکیباتی مثل آنتول، فنکون، استراگول و متیل کاویکول است. اسانس رازیانه به وسیله تقطیر با بخار آب حاصل می شود و در آب به مقدار بسیار کم حل می شود.

خواص و کاربرد
 برای مداوای سرفه، هضم غذا، افزایش شیر مادران شیرده کاربرد دارد. ریشه اش دارای اثر ادرار آور قوی است و سبب دفع اوره و اسید اوریک می گردد و گاها برای درمان سنگ کلیه هم کاربرد دارد.

و ادامه دارد ...

تصاویر این گیاه

مقالات علمی در مورد این گیاه

مقالات فارسی